Σάββατο, 23 Μαρτίου 2013

Η άσκηση μπορεί να αποτρέψει τη συρρίκνωση του εγκεφάλου





  
Του καθηγητή Δημήτρη Κρεμαστινού
Η άσκηση και γενικότερα η γυμναστική αποδεικνύεται ότι είναι ένα πολυδύναμο φάρμακο που θα μπορούσε να παρομοιασθεί με την ασπιρίνη. Η ορατή πλευρά της άσκησης είναι η ενδυνάμωση και η υπερτροφία των μυών του σώματος, που συμβάλλουν αναμφισβήτητα στην ευκαμψία και στην ομορφιά του ανθρώπινου σώματος.
Πέραν όμως του ορατού αποτελέσματος της άσκησης, υπάρχει και η αόρατη πλευρά που διαπιστώνεται μέσα από εργαστηριακές εξετάσεις και πολυκεντρικές μελέτες.
Στην καρδιά και στα αγγεία η άσκηση προκαλεί υπερτροφία του μυοκαρδίου ανάλογη με την υπερτροφία των μυών του σώματος, που στις περιπτώσεις του επαγγελματικού αθλητισμού πλησιάζει στα επίπεδα της υπερβολικής υπερτροφίας που παρατηρείται στις υπερτροφικές μυοκαρδιοπάθειες.


Μέχρι σήμερα δεν έχει διευκρινισθεί εάν η υπερβολική υπερτροφία του μυοκαρδίου που παρατηρείται στους αθλητές επιδρά δυσμενώς στο προσδόκιμο ζωής τους. Ωστόσο η καθημερινή γυμναστική και το βάδισμα τριών τουλάχιστον χιλιομέτρων την ημέρα αναζωογονούν το εσωτερικό τοίχωμα των αρτηριών (ενδοθήλιο) που παράγει μια σειρά ουσιών που προκαλούν αγγειοδιαστολή και εμποδίζουν τις θρομβώσεις (δηλαδή τη δημιουργία θρόμβων) μέσα στις αρτηρίες και στις φλέβες.

Είναι χαρακτηριστικό ότι η έλλειψη καθημερινής άσκησης θεωρείται ανεξάρτητος παράγοντας κινδύνου για την πρόκληση εμφράγματος του μυοκαρδίου. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι δύο εκατομμύρια άνθρωποι, περίπου, χάνονται κάθε χρόνο από έμφραγμα του μυοκαρδίου λόγω μη άσκησης.
Παράλληλα, η άσκηση αντιστρατεύεται όλες τις καταστροφικές ουσίες που παράγονται σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια. Ετσι, ακόμη και οι άρρωστοι με καρδιακή ανεπάρκεια που εμφανίζουν χαρακτηριστική δύσπνοια κατά τη σωματική προσπάθεια, ωφελούνται αναμφισβήτητα από το καθημερινό βάδισμα, ωφέλεια που αρχίζει από τη βελτίωση των συμπτωμάτων και φθάνει μέχρι τη βελτίωση του προσδόκιμου ζωής τους.
Ομως η επίδραση της άσκησης στην ψυχική διάθεση και στη συμπεριφορά του ατόμου ήταν ένα θέμα που τα τελευταία χρόνια ήρθε στην επικαιρότητα.

Μια σειρά πολυκεντρικών μελετών έδειξε ότι η άσκηση επιδρά ευεργετικά ακόμα και σε ψυχιατρικές παθήσεις όπως είναι η κατάθλιψη, περιορίζοντας τον αριθμό των καταθλιπτικών ατόμων, γεγονός σημαντικό αν λάβει κανείς υπόψη ότι η κατάθλιψη επηρεάζει αρνητικά τον καρδιοπαθή ασθενή και ιδιαίτερα τον ασθενή με στεφανιαία νόσο. Ο καταθλιπτικός έχει τετραπλάσιες πιθανότητες από τον μη καταθλιπτικό να πάθει έμφραγμα του μυοκαρδίου.
Αυτό όμως που είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι η αποτύπωση με σύγχρονες απεικονιστικές μεθόδους της ευεργετικής επίδρασης της άσκησης στη λειτουργία του εγκεφάλου. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος με την πάροδο των ετών συρρικνώνεται, παρουσιάζοντας αλλοιώσεις ορατές ακόμη και στον φλοιό του εγκεφάλου, που άμεσα σχετίζονται με τη γεροντική άνοια.
Μια ενδιαφέρουσα μελέτη, η οποία πρόσφατα δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Neurology», σε 638 άτομα ηλικίας άνω των 70 ετών έδειξε στο scanning του εγκεφάλου ότι τα άτομα που είχαν έστω και ελάχιστη δραστηριότητα, όπως π.χ. περίπατο μερικές φορές την εβδομάδα, παρουσίαζαν μικρότερη συρρίκνωση του εγκεφάλου και λιγότερες αλλοιώσεις του φλοιού του σε σύγκριση με τα ακινητοποιημένα άτομα.

Τα άτομα μάλιστα αυτά, ακόμη και με ελάχιστη κινητικότητα, είχαν σαφώς καλύτερες πνευματικές ικανότητες, στη μνήμη, στην αντίληψη και στη γνώση. Τα ευρήματα αυτά επιβεβαιώνουν παλαιότερες κλινικές μελέτες που υποστηρίζουν ότι η άσκηση καθυστερεί ακόμη και την εκδήλωση γεροντικής άνοιας.
Πιστεύεται ότι η άσκηση επιδρά θετικά στις συνάψεις των εγκεφαλικών κυττάρων της περιοχής του ιππόκαμπου.
Ετσι εξηγείται γιατί οι πρωτόγονοι πληθυσμοί της ζούγκλας που κινούνται συνεχώς αναζητώντας την τροφή τους για να επιβιώσουν δεν πάσχουν από παθήσεις που καταδυναστεύουν τις σύγχρονες κοινωνίες.


Πηγή : ΤΑ ΝΕΑ Ένθετο Υγεία

Δεν υπάρχουν σχόλια: